GAĐANJE IZ LOVAČKE PUŠKE

PREGLED SPORTA

Gađanje iz lovačke puške je

takmičenje u kojem učesnici koriste

pušku sa glatkom cevi za gađanj

glinenih meta koje se izbacuju iz

mašine po imenu trap. Gađanje

glinenih meta se može grubo

podeliti u tri kategorije

trap, skit i

sporting. Trap i skit su olimpijske

discipline, dok sporting

podrazumeva gađanje meta

dizajniranih da simuliraju one koje

se nalaze u prirodi.

Jakna bez rukava

Ne zahteva se posebna odeća, ali strelci nose jaknu i bez

rukava širokog kroja, sa džepovima u koje mogu I staviti svoje

patrone. Uglavnom nose majice sa kratkim I rukavima širokog

kroja ili košulju, kako bi im pokret

i ! ruku bili slobodniji.

Streljački stav

Na svim takmičenjima u gađanju iz

lovačke puške takmičari gađaju mete

iz stojećeg stava.

PROFIL TAKMIČARA

Strelci iz lovačke puške moraju da se usredsrede,

mentalno i fizički. Potrebni su im odlična koordinacija

a i ruke i vizuelno

prostorne veštine. Treba da budu u

stanju da predvide putanju mete koja se brzo kreće i da

gađaju malo ispred nje kako bije pogodili.

Zaštita ušiju

Takmičarima se savetuje

da nose antifone

ili

neki

drugi : oblik zaštitne

opreme ! da b

i zaštitili sluh.

Kalibar lovačke puške

Obično se koriste lovačke

puške kalibra 12. Dozvoljene

su puške | manjeg kalibra, ali

nikako i većeg od 12.

Optički nišan

Na pušku je zabra

njeno

postavljati bilo

I kakve sprave koje

pomažu da strelac nacilja

metu, p

oput

uveličavajućeg sočiva.

Cev lovačke puške

Lovačke puške za skit

često imaju kraću cev

od lovačkih pušaka za

trap (60

71 cm/ 24

in u poređe

nju sa

86 cm/ 28

34 in)

zbog kraćeg

rastojanja na kom se

nalaze mete.

POLIGONI ZA GAĐANJE

U skit i trap d

isciplinama se koriste ra

zličita

strelišta. Olimpijsko strelište za skit sadrži

osam streljačkih stanica po

redanih u

polukrug. Takmičari naizme

nično gađaju

iz svake stanice. Mete se ispuštaju iz jedne

visoke i jedne niske kućice, sa obe strane

polukrug

a. Poli

gon za trap sadrži pet grupa

od po tri trap mašine koje se nalaze unutar

rova udaljenog 15 m (49 ft) od strelaca.

U disciplini dubi trap (nije ilustrovana

ovde), dve mete se simultano izbacuju na

različitoj visini i pod različitim uglom iz

centraln

e grupe trap mašina, i takmičari

ispaljuju po jednom na svaku metu. Postoji

pet streljačkih stanica, ali za razliku od

poligona za skit, one su raspoređene u

pravoj liniji.

TREBA ZNATI

SPORTSKA KONTROVERZA

Današnje gađanje iz lovačke puške je

izvedeno iz

lova na ptice, posebno golubove i

fazane.

Skit streljaštvo je izmišljeno 1915. kao rekreativni

sport. Prvobitno su korišćeni pravi golubovi, ali njih

su vremenom zamenile glinene mete.

Trap streljaštvo je deo Olimpijskih igara od 1950,

dok se skit strelja

štvo prvi put pojavilo na Igrama

1968.

Reč ,,skit“ (na engleskom „skeet") je izvedena iz

stare skandinavske reći koja znači „streljaštvo".

Ovaj termin je međunarodno prihvaćen 1926.

KINESKINJA ŠAN DŽANG JE 1992.

POSTALA PRVA POBEDNICA U ME

ŠANOJ DISCIPLIN

I NA OLIMPIJSKOM

SKITU. DISCIPLINA JE NA

KON TOGA

PODELJENA NA MUŠKU I ŽENSKU

KATEGORIJU, A ŠAN NIJE

DOZVOLJENO DA BRANI TITULU.

282

←

→

OLIMPIJSKI POLIGON ZA SKIT

U standardnoj rundi se gađa 25 meta iz 8

streljačkih stanica koje su raspoređene u

poluk

rugu. Na krajevima polukruga su visoka i

niska kućica sa trap mašinom iz koje se izbacuju

mete zadatom putanjom i unutar definisanih

granica, Iz svake stanice se gađa zadata

kombinacija singl i dubi meta; za jedan pogodak

se dobija jedan poen, pri čemu je

strelcu

dozvoljen samo jedan pokušaj za svaku metu. Svi

strelci u ekipi (do šest ljudi) moraju kompletirati

stanicu pre nego što pređu u sledeću.

Pozicije od 1 do 7

Takmičar startuje na prvoj stanici i

napreduje od sta

nice do stanice.

Rastojanje između ovih stanica je

8,1 m (26 ft 6 in).

Visoka trap kućica

Mete iz

visoke trap kućice se

izbacuju na visini od 3,05 m

(10 ft) i mogu da prelete oko

65 m (213 ft).

Niska trap kućica

Niska trap kućica izbacuje mete na visini od 1,05 m (354

ft), brzinom od oko 88

km/h (55 mph).

Tačka mimoilaženja meta

Pravilno

izbačene mete moraju proći kroz krug

koji se nalazi iznad tačke mimoilaženja

meta.

POLIGON ZA TRAP

U trap disciplini svih šest strelaca (koji čine

jednu ekipu) je u svakom trenutku prisutno na

poligonu. Mete

se izbacuju odmah nakon

strelčevog signala, ali strelac ne zna iz koje će

se od tri trap mašine meta izbaciti. Meta dostiže

izlaznu brzinu od oko 130 km/h (80 mph).

Svakom strelcu su dozvoljena dva pokušaja da

pogodi istu metu i svaki naizmenično puca iz

streljačke stani

ce, dok svi članovi ekipe ne

prođu svih 25 meta (jedna runda).

Streljačke stanice

Postoji pet streljačkih stanica. Svaku

opslužuju tri trap mašine (stoga ima

ukupno 15 trap mašina u rovu).

Širina poligona

Ukupna širina

poligona je 20 m

(65

ft 6 in).

Singl i dubi mete

Runda sadrži i singl i dubi

mete. Singl meta se ispušta iz visoke ili niske

kućice. Dubi znači da su dve mete simultano

puštene iz mašina za trap u visokoj i niskoj

kućici.

Udaljenost meta

Rov sa mašinama za ispuštanje

meta je

udaljen 15 m (49 ft) od

streljačkih stanica.

Rov za izbacivanje meta

Rov sadrži

15 mašina za izbacivanje meta,

raspoređenih u pet grupa od po tri. Rov

je dubok 2 m (6 ft 6 in) i širok 2 m (6 ft 6

in).

Glinene mete

Trap mašine su podešene da izbacuju mete n

različite visine, različitim brzinama i pod različitim

uglovima (između 0 i 45 stepeni, na levu i desnu

stranu). Takmičari mogu svaku metu da gađaju

dva puta.

TAKMIČENJA

Trenutno je pet disciplina u gađanju iz lovačke puške

prisutno na Olimpijskim igrama

, ali raspored

disciplina se menjao u prošlosti. Ranije je bilo više

disciplina; ženska dubi trap disciplina je Izbačena

2004. Na svetskom prvenstvu je zastupljen veći broj

disciplina, uključujući skit, trap i dubi trap za

muškarce i za žene.

Pozicija 8

sma streljačka stanica je

najveća

ona je dimenzija 90 cm x

185 cm (35% in x 73 in). Druge

stanice su di

menzija 90 cm x 90 cm

(35% in x 35% in).

ZANIMLJIVOSTI

198

Trenutni svetski rekord u disciplini dubi

trap. Ovaj rekord je postavio Britanac Piter Vils

on u

takmičenju na Svetskom kupu 2012. kao zbir

rezultata kvalifikacione runde i finala (maksimalan

broj poena je 200). Savršeni rezultat u

kvalifikacionoj rundi bi bio 150; najveći dosad

zabeleženi rezultat je 148. Nekoliko strelaca je

postiglo ovaj rezul

tat, tako da postoji više

rekordera.

Rastojanje u metrima na kome su mete u

dubi trap disciplini podešene da prelete nakon

izbacivanja iz mašine (ekvivalentno rastojanju od

180 ft). Strelci u dubi trapu obično pogađaju mete

na rastojanju od 25

40 m (82

131 ft).

Broj disciplina u gađanju iz lovačke puške koje

su izbačene sa Olimpijskih igara. Tu spada i

gađanje živih golubova. Žive ptice su zamenjene

glinenim metama, a trap mašine simuliraju ptice u

letu.

324

Broj zlatnih medalja koje je Rusija

osvojila

na ISSF Svetskim prvenstvima od 1897.

Svetsko prvenstvo se održava u različitoj zemlji

svake četvrte godine, dve godine nakon

Olimpijskih igara.

GAĐANJE IZ LOVAČKE PUŠKE

SPORTOVI SA METOM

283

←

→

284

PUŠKE I OPREMA

Takmičari u disciplinama sa lovač

kom

puškom obično koriste lovačku pušku kalibra

12, koja ispaljuje patrone sa kugli

cama.

Puške koje se koriste u trap ga

đanju su

najteže, obično oko 4 kg (9 lb), imaju

najduže cevi, i opremljene su samo jednim

okidačem za brzu paljbu. Lovačke puške

koje

se koriste u Skitu imaju masu oko 3 kg

(6 lb 8 oz) i imaju kraću cev, lakšu za

manevrisanje. Puške za dubi trap su slične

onima koje se koriste u trapu, ali kuglice se

raspršuju šire.

Izmene na

kundaku

Prilagodljivi naslon

omogućava udob

nost glavi strelca

Dužina puščane cevi

Lovačke puške za skit ima

kraću cev za bržu palj

bu na

malom rastojanju. Cevi

lovačke puške za trap su

duže.

Širina cevi

Širina (sužavanje na kraju cevi) može

biti prilagođeno rastojanju do mete.

Lovačke puške za skit imaju širi

razac raspršavanja pošto se mete

gađaju na manjem rastojanju; lovačke

puške za trap imaju uže raspršavanje.

LOVAČKA PUŠKA

Lovačke puške se razlikuju od pištolja i pušaka jer imaju glatku,

a ne užlebljenu cev i ponekad imaju više od jednog okidača. U

discip

linama sa lovačkom puškom koriste se dve patrone.

Ploče na dnu kundaka

Ove ploče su pokretne

kako bi se visina i dužina

kundaka prilagođavala

potrebama strelca.

GLINENA META

„Glinena" meta u obliku tanji

ra se zapravo pravi od katra

i krede. Njene prib

ližne

dimenzije su 11 cm x 2,5 cm (4

in x 1 in); uglavnom su

obojene da bi bile uočljivije.

PATRONE ZA LOVAČKU

PUŠKU

Patrone su punjene sač

mom (olovnim kuglicama) i

mase su 24 g

(

7/8

Izla

zna brzina sačme je

blizu 1.530 km/h (950 mph).

TRAP MAŠINE

Trap automatski ispušta mete pomoću

sistema mikrofona koji reaguje na poziv

strelca. Trapovi se mogu podešavati kako bi

se prilagodila visina, ugao bacanja i brzina

mete. Neki trapovi mogu da izbace do 400

meta.

OLIMPIJSKO TAKMIČENJE

Na olimpijskom tak

mičenju postoje preliminarne runde iz kojih šest takmičara prolazi u

finale. U muškim skit i trap disciplinama postoji pet rundi sa po 25 meta, nakon kojih sledi

finalna runda sa 25 meta. U ženskim skit i trap disciplinama postoje tri runde sa po 25

meta, nakon kojih sledi finalna runda sa 25 meta. U dubi trapu (u kojem se takmiče samo

muškarci) postoje tri runde sa po 50 meta, koje vode do finalne runde sa 50 meta.

U olimpijskom skit streljaštvu takmičari imaju jedan pokušaj za svaku metu i postoji

odlagan

je do tri sekunde pre nego što se glinena meta pojavi. U trap disciplinama

takmičari mogu dvaput gađati istu metu. U dubi trapu dve mete se simultano izbacuju tako

da strelac ispaljuje jednom na svaku od njih.

Traka za obeležavanje

Da bi motrili na položaj

I puške,

takmičari imaju traku I za obeležavanje

prilepljenu I za spoljašnji deo jakne.

Ova I traka je žuta, oivičena crnim,

dimenzija 25 cm x 3 cm

(10in

3/4

in).

POČETNA POZICIJA

ZA SKIT

Olimpijski strelci u Skitu na

početku drže pušku sa stran

sa dnom kundaka koje počiva na

traci za obeležavanje,

prikačenom za jaknu.

IZ PRVE RUKE

Gađanje iz lovačke puške sa glinenim me

tama

se prvi put pojavilo 80

ih godina 19. veka. Kao

sportska disciplina se javlja na prvim Olimpijskim

igrama 1896. i od tada se spisak disciplina često

menjao. Prvo svetsko prvenstvo u gađanju koje

je uključivalo gađanje iz lovačke puške je

održano 1897.

BODOVANJE

Za svaki pogodak u metu se dobija jedan

poen. Da bi se okvalifikovala kao

pogođena, meta mora biti vidljivo

poloml

jena -

sudija mora videti makar

jedno parče koje se odlama od nje. Sudija

označava metu „mrtvom" ili „izgubljenom",

a zapisničar upisuje simbol „/“ ili ,,x“ za

mrtvu, a cifru „0“ za izgubljenu. Mete koje

se koriste u finalnim rundama sadrže prah

koji se rasprši kada je meta pogođena da

bi gledaoci lakše uočili pogodak.

STATISTIKA

OLIMPIJSKI ŠAMPIONI U SKITU

GODINA

IME (DRŽAVA)

2012

VINSENT HENKOK (SAD)

2008

VINSENT HENKOK (SAD)

2004

ANDREA BENELI (ITALIJA)

2000

MIKOLA MILČEV (UKRAJINA)

1996

ENIO FALKO (ITALIJA)

1992

ŠAN

ŽANG

(KINA)

1988

AKSEL VEGNER (ISTOČNA NEMAČKA)

1984

METJU DRAJK (SAD)

1980

HANS KJELD RASMUSEN (DANSKA)

STRELJAČKA FEDERACIJA

Međunarodna federacija streljačkih

sportova (ISSF) je rukovodeće telo

gađanja iz lovačke puške. ISSF

organi

zuje Svetsko prvenstvo

svake četiri godine (dve godine

nakon Olimpijskih igara), na kojem

ima više disciplina nego na

Olimpijadi.

POČETNA POZICIJA ZA TRAP

Strelci u trapu gađanje započinju

lovačkom puškom koja je već u

položaju za ciljanje i gađanje

mete. Glinena meta se izbacuje

na uzvik „Izbacujl”.

Džepna municija

Strelci drže neiskorišćene

patrone u jakni.

Trap streljačka pozicija

Strelci u trapu drže svoju

lovačku pušku spremnom pre

nego što pozovu da se meta

izbaci.

Jedna ispod druge

Jedn

cevlovačke puške se nalazi

iznad druge.

OLIMPIJSKI ŠAMPIONI U TRAPU

GODINA IME (DRŽAVA)

2012

ĐOVANI ČERNOGORAC (ČEŠKA)

2008

DAVID KOSTELECKI (ČEŠKA)

2004

ALEKSEJ ALIPOV (RUSIJA)

2000

MAJKL DAJMOND (AUSTRALIJA)

1996

MAJKL DAJMOND (AUSTRALIJA)

1992

PETR HRDLIČKA (ČEŠKA)

1988

DMITRI MONAKOV (SSSR)

1984

LUČANO ĐOVANETI (ITALIJA)

1980

LUČANO ĐOVANETI (ITALIJA)

←

→

Gađanje iz lovačke puške

Our Location:

Email address:

Phone mobile and mobile: